Bawół południowy

Bawół afrykański (Syncerus caffer caffer) zamieszkuje wiele ekosystemów Afryki Subsaharyjskiej, w tym sawanny, otwarte tereny leśne, równiny zalewowe oraz stepy, jednak jego występowanie jest zawsze ściśle powiązane ze stałymi źródłami wody. Jego zasięg występowania rozciąga się od Afryki Wschodniej i Południowej przez części Afryki Środkowej – można go spotkać wszędzie tam, gdzie dostępne są odpowiednie pastwiska i woda. Bawół afrykański to masywne, potężnie zbudowane zwierzę o ciemnobrązowej lub niemal czarnej sierści, szerokim pysku i silnych nogach. Dorosłe samce wyróżniają się przede wszystkim grubymi, zakrzywionymi rogami, które łączą się u nasady i tworzą ciężką kostną tarczę chroniącą czoło. Dorosłe osobniki mierzą 1,4-1,7 m wysokości i do 3,4 m długości. Samce ważą zazwyczaj 500-900 kg, a samice 400-600 kg.

Bawół południowy to gatunek o statusie bliskim zagrożenia. Populacje uległy fragmentacji z powodu utraty siedlisk, ekspansji rolnictwa oraz ograniczania dostępu do sezonowych pastwisk i stałych wodopojów. Wynikiem tego jest spadek liczebności i degradacja genetyczna zwłaszcza w mniejszych, ogrodzonych rezerwatach. Presja związana z polowaniami, nielegalny ubój i konflikty z ludźmi dodatkowo utrudniają współistnienie w niektórych częściach obszaru występowania. Choroby, takie jak gruźlica bydła oraz gorączka wschodniego wybrzeża Afryki przenoszone pomiędzy bawołami, bydłem i współistniejącymi dzikimi zwierzętami, wywołują katastrofalne załamania populacji. Okresowe susze powodują, że bawoły gromadzą się przy nielicznych źródłach wody, co zwiększa ich stres i ryzyko przenoszenia chorób. Strategie ochrony gatunku skupiają się na utrzymaniu licznych, połączonych populacji. Istotne są także obszary chronione i zapobieganie kłusownictwu wspierane przez powiązanie lokalnych źródeł utrzymania z dziką przyrodą poprzez turystykę i kontrolowane polowania. Badania weterynaryjne i zarządzanie chorobami stosuje się z zachowaniem ostrożności, aby zachować równowagę między integralnością ekologiczną a zdrowiem zwierząt hodowlanych. Za kluczowe dla długoterminowej odporności populacji bawołów południowych uznaje się demontaż zbędnych ogrodzeń, odnowę tras migracyjnych dzikich zwierząt oraz integrację zarządzania zdrowiem zwierząt hodowlanych i dzikich.